Ένταση Ελλάδας – Τουρκίας για τον στολίσκο προς τη Γάζα

Νέο κύμα έντασης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις προκαλεί το περιστατικό με τον στολίσκο ανθρωπιστικής βοήθειας προς τη Γάζα, μετά την επέμβαση ισραηλινών δυνάμεων σε διεθνή ύδατα, ανοιχτά της Κρήτης.

Σύμφωνα με πηγές του τουρκικού υπουργείου Άμυνας, η Ελλάδαεπέδειξε «παθητική στάση» κατά τη διάρκεια του συμβάντος, γεγονός που –όπως υποστηρίζεται– εγείρει ερωτήματα για τον ρόλο της στην προστασία της ναυσιπλοΐας και την τήρηση του διεθνούς δικαίου.

Τουρκικές αιτιάσεις για τη στάση της Ελλάδας

Οι τουρκικές πηγές αναφέρονται σε «αδράνεια» της Αθήνας μετά την επέμβαση του Ισραήλ στον στολίσκο Global Sumud Flotilla, ο οποίος μετέφερε ανθρωπιστική βοήθεια προς τη Γάζα.

Όπως υποστηρίζουν:

• Η Ελλάδα όφειλε να διασφαλίσει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στην περιοχή
• Δεν αντέδρασε επαρκώς στην επιχείρηση των ισραηλινών δυνάμεων
• Η στάση της ενισχύει αμφισβητήσεις γύρω από θαλάσσιες αρμοδιότητες και κυριαρχικά δικαιώματα

Παράλληλα, κάνουν λόγο για παραβίαση βασικών αρχών του διεθνούς δικαίου από το Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).

Στο ίδιο πλαίσιο, οι ίδιες πηγές ασκούν κριτική στην πολιτική ηγεσία της Ελλάδας, αναφέροντας ότι οι επιλογές του Κυριάκος Μητσοτάκης και του Νίκος Δένδιας «δημιουργούν εντάσεις» γύρω από ζητήματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας.

Επιπλέον, επισημαίνουν ότι η απόφαση να επιτραπεί ο επαναπροσανατολισμός πλοίου προς ελληνικό λιμάνι –χωρίς παρεμβάσεις– ενδέχεται να προκαλεί αντιδράσεις και στο εσωτερικό της Ελλάδας.

Για το περιστατικό υπήρξε τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του υπουργού Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και του Χακάν Φιντάν, με στόχο τη διαχείριση της κατάστασης και την αποφυγή περαιτέρω κλιμάκωσης.

Η θέση της Ελλάδας: Έκκληση για αυτοσυγκράτηση

Από την πλευρά της, η Αθήνα, μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών, κάλεσε σε «αυτοσυγκράτηση και καθολικό σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου», συμπεριλαμβανομένου του Δικαίου της Θάλασσας και του Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου.

Στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι η Ελλάδα:

• ζήτησε από το Ισραήλ την απομάκρυνση των σκαφών από την περιοχή
• προσφέρθηκε να υποδεχθεί τους επιβαίνοντες
• ανέλαβε τον συντονισμό για την ασφαλή επιστροφή τους στις χώρες τους

Παράλληλα, ελληνικό κλιμάκιο μεταβαίνει στο σημείο άφιξης για τον συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές και τις ξένες διπλωματικές αποστολές.

Γεωπολιτικές προεκτάσεις

Το περιστατικό επαναφέρει στο προσκήνιο τις ευαίσθητες ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο, σε μια περίοδο όπου ζητήματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας, ασφάλειας και ανθρωπιστικών επιχειρήσεων παραμένουν ιδιαίτερα κρίσιμα.

Η εξέλιξη της υπόθεσης αναμένεται να επηρεάσει όχι μόνο τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας, αλλά και τη συνολική σταθερότητα στην περιοχή.